Με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 100 χρόνων αρχαιολογικής έρευνας του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου (DAI) στη Σάμο, εγκαινιάστηκε την Παρασκευή 4 Ιουλίου, στο Art Space Pythagorion, στο Πυθαγόρειο, η έκθεση φωτογραφίας “Bridging Cultures”.
Επίκεντρο της έκθεσης αποτελούν τα αρχαιολογικά πορίσματα ενός αιώνα έρευνας, και συγκεκριμένα ο εξέχων ρόλος της Σάμου ως κόμβου συναντήσεων πολιτισμικού χαρακτήρα στην αρχαία Μεσόγειο. Τα εκθέματα δείχνουν την έντονη αλληλεπίδραση της αρχαίας κοινωνίας με επιρροές εξωτερικής προέλευσης – πρόκειται περί ανταλλαγής η οποία προήγαγε την πολιτισμική αλλαγή, την τεχνολογική καινοτομία και την κοινωνική πρόοδο.
Η Σάμος ως παράδειγμα διαπολιτισμικής συνάντησης
Η έκθεση “Bridging Cultures” αντιπροσωπεύει τον διαπολιτισμικό διάλογο, το ανοιχτό πνεύμα και την οικοδόμηση γεφυρών μεταξύ πολιτισμών. Η έκθεση δείχνει ότι η ανταλλαγή αποτελούσε ήδη από την αρχαιότητα κινητήρια δύναμη κοινωνικών και τεχνολογικών εξελίξεων. Οι αρχαίοι Σάμιοι εκμεταλλεύτηκαν αυτό το προτέρημα και ανέπτυξαν έναν πολιτισμό πόλης-κράτους, ο οποίος υιοθέτησε και ανέπτυξε περαιτέρω τις επιρροές από τη Μικρά Ασία, την Αίγυπτο και την Εγγύς Ανατολή.
“Αυτό το γεωγραφικό πλεονέκτημα επέτρεψε την ταχεία υιοθέτηση νέων τεχνολογιών, καλλιτεχνικών ιδεών και αρχιτεκτονικών τεχνικών, όπως η υιοθέτηση του αιγυπτιακού συστήματος μονάδων μέτρησης ή καινοτόμων μεθόδων στην ανέγερση ναών”, εξηγεί ο επιμελητής της έκθεσης και διευθυντής των γερμανικών ανασκαφών στη Σάμο Δρ Jan-Marc Henke. “Το ανοιχτό πνεύμα το οποίο επέδειξε το νησί απέναντι σε εξωτερικές επιρροές ήταν αποφασιστικής σημασίας για τα δικά του αρχιτεκτονικά και καλλιτεχνικά επιτεύγματα”, σημειώνει.
Τα αρχαιολογικά ευρήματα καταδεικνύουν την ενεργή εμπλοκή της αρχαίας σαμιακής κοινωνίας με επιρροές εξωτερικής προέλευσης, ενώ η ιδέα του “Bridging Cultures” περί γεφύρωσης μεταξύ πολιτισμών αναδεικνύεται ξεκάθαρα, μεταξύ άλλων, στην περίπτωση του Κούρου του Ισχή:
Ο γλύπτης μελέτησε εντατικά την αιγυπτιακή αναπαράσταση του ανθρώπινου σώματος, ωστόσο, εξελίσσοντάς την, ανέπτυξε μια ολοκαίνουρια και ανεξάρτητη αισθητική προσέγγιση. Ο Κούρος αποτελεί κατ’ αυτόν τον τρόπο χαρακτηριστικό παράδειγμα εποικοδομητικού διαπολιτισμικού διαλόγου – και όχι απλής, άκριτης υιοθέτησης προτύπων.
Μια δυναμική διεργασία ανάμεσα στο ξένο και το οικείο, η οποία μπορεί και στις μέρες μας να γίνει αντιληπτή ως σύμβολο επιτυχημένου διαπολιτισμικού διαλόγου.
“Η έκθεση «Bridging Cultures» περιγράφει επίσης την αποστολή και την αυτεπίγνωση των γερμανίδων και γερμανών αρχαιολόγων στο εξωτερικό, οι οποίοι με την αφοσίωσή τους και μέσω της συνεργασίας τους στο πλαίσιο διεθνών ερευνητικών ομάδων χτίζουν πολύτιμες πολιτισμικές γέφυρες”, τόνισε κατά την εκδήλωση των εγκαινίων ο πρέσβης της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας στην Ελλάδα, Andreas Kindl. Η έκθεση μας καλεί να ανακαλύψουμε, με τη βοήθεια αρχαιολογικών πορισμάτων και υπερβαίνοντας πολιτισμικά και ιστορικά όρια, την κεντρική σημασία της ανταλλαγής γνώσεων μεταξύ πολιτισμών για τη γένεση των κοινωνιών – στο τότε, αλλά και στο σήμερα.
Ένδειξη δεσμών
“Η αλληλουχία ιστορικών οροσήμων μας κάνει να συνειδητοποιήσουμε με υποδειγματικό τρόπο πόσο σημαντικό συστατικό στοιχείο της εξωτερικής μας πολιτικής συνιστά η αρχαιολογία, καθώς επίσης και τον ρόλο της ως πάγιας συνιστώσας (…) στο πλαίσιο των ελληνογερμανικών σχέσεων”, τόνισε ο πρέσβης.
Η έκθεση φωτογραφίας “Bridging Cultures” συνιστά επίσης ένδειξη των δεσμών με την Ελλάδα, τους τοπικούς φορείς και τους κατοίκους της Σάμου για τη μακρόχρονη εμπιστοσύνη τους και τη στενή συνεργασία. Με αυτή την πολιτιστική συμβολή, το DAI Αθηνών θα ήθελε να εκφράσει την εκτίμησή του.
Διάρκεια & συνοδευτικό πρόγραμμα εκδηλώσεων
Η έκθεση θα είναι ανοικτή για το κοινό έως τις 10 Οκτωβρίου 2025 στο Art Space Pythagorion.
Η έκθεση “Bridging Cultures” τιμά την πολιτισμική κληρονομιά της Σάμου, αναδεικνύει το παρελθόν του νησιού από νέες οπτικές γωνίες και προάγει την ευαισθητοποίηση όσον αφορά την ιστορική σημασία του, με αποδέκτες τους ντόπιους όπως και τους επισκέπτες του νησιού.
Το εγχείρημα υλοποιείται από κοινού με το Ίδρυμα Schwarz και με την υποστήριξη του ελληνικού υπουργείου Πολιτισμού, όπως εκπροσωπείται από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Σάμου και Ικαρίας.
Την έκθεση πρόκειται να πλαισιώσει ποικίλο συνοδευτικό πρόγραμμα.
Δείτε όλες τις πληροφορίες και το ωράριο λειτουργίας της έκθεσης:
www.dainst.org/athen/forschung/ausstellungen/bridging-cultures
Έκθεση φωτογραφίας “Bridging Cultures” από 4/7 στο Πυθαγόρειο